Μέρος Β: Υλικά, νήματα, επιφάνειες & ακροφύσια
6. Υλικά & θερμοκρασίες
| Υλικό | Τιμή/kg | Nozzle | Bed | Δυσκολία & χρήσεις |
|---|---|---|---|---|
| PLA / PLA+ | 14–24€ | 190–225°C | 40–65°C | Πολύ εύκολο. Άκαμπτο, άοσμο, ιδανικό για αρχάριους. Μαλακώνει στον ήλιο (>55°C). |
| PETG | 16–26€ | 225–250°C | 70–85°C | Εύκολο/μέτριο. Ανθεκτικό σε ήλιο, υγρασία, κρούσεις. Εξωτερικοί χώροι, μηχανικά μέρη. |
| TPU | 22–35€ | 210–235°C | 40–60°C | Μέτριο, αργά. Ελαστικό: θήκες, ροδάκια, παρεμβύσματα. |
| ABS / ASA | 18–30€ | 235–260°C | 95–110°C | Δύσκολο, κλειστός θάλαμος. Αντέχει έως 100°C. Έντονες αναθυμιάσεις. |
| Nylon / PA-CF | 35–70€ | 260–300°C | 90–110°C | Προχωρημένο. Σκληρυμένο ακροφύσιο και υποχρεωτικό στέγνωμα. |
- PETG: κολλάει υπερβολικά σε λείο γυαλί. Χρησιμοποιήστε λεπτή στρώση κόλλας στικ ή Textured PEI.
- TPU: ταχύτητα 20–35 mm/s, retraction στο ελάχιστο ή κλειστό.
- ABS/ASA: ανεμιστήρας μοντέλου <20% για να μην ανοίγουν οι στρώσεις (delamination).
7. Εταιρείες νημάτων, τιμές & καταστήματα
Ενδεικτικές τιμές ανά kg (οι θερμοκρασίες στην ετικέτα του καρουλιού υπερισχύουν):
- PLA οικονομικά: Jayo (11–17€), ELEGOO Rapid PLA+ (13–19€), Creality Hyper PLA (14–22€, έως 600mm/s), SUNLU PLA+ 2.0, Anycubic, Geeetech, Kingroon, Giantarm (~13–20€).
- PLA μεσαία: eSUN PLA+ (16–23€), Polymaker PolyLite/PolyTerra (18–28€, το PolyTerra ματ και με χάρτινο καρούλι), Overture, ERYONE (silk, dual-color), Devil Design, 3DJAKE ecoPLA, Spectrum (πολωνική), Bambu Lab PLA Basic (18–28€, RFID), Inland.
- PLA premium: FormFutura EasyFil ePLA (20–38€), Fillamentum Extrafill (26–40€, γκλίτερ), Prusament PLA (30–40€, ±0.02mm, QR ανά μπομπίνα), Das Filament (24–32€), Extrudr PLA NX2 (25–35€).
- PETG: SUNLU (14–20€), eSUN (16–23€), Polymaker PolyLite (20–28€), Bambu Lab PETG HF (20–30€), Prusament PETG (28–38€), Voxelab (15–22€).
- ABS/ASA: eSUN ABS+ (18–25€), Polymaker PolyLite ASA (24–34€, UV), Prusament ASA (35–45€), KVP (κορυφαία ποιότητα ABS).
- TPU: SUNLU TPU 95A (20–28€), Polymaker PolyFlex TPU95 (28–38€), NinjaTek NinjaFlex/Cheetah (45–60€), Recreus Filaflex (40–55€), Overture TPU.
- Εξειδικευμένες μάρκες: Neofil3D (~20–26€), Fiberlogy (υψηλή ποιότητα), Filamentive (ανακυκλωμένα), Sakata 3D, Flashforge, AzureFilm.
- Ελληνικά καταστήματα: 3Dexpert.gr, 3DHUB.gr, Hellas3D, Get3D και σύγκριση τιμών στο Skroutz.
8. Ειδικά & εξωτικά νήματα
| Τύπος | Τιμή/kg | Nozzle | Χαρακτηριστικά |
|---|---|---|---|
| Silk PLA | 20–30€ | Brass 0.4 | Μεταλλική γυαλάδα. Πιο εύθραυστο από το απλό PLA. |
| Matte PLA | 18–26€ | Brass 0.4 | Βελούδινη υφή, κρύβει τις στρώσεις. Καλό για αρχιτεκτονικά μοντέλα. |
| Marble PLA | 20–28€ | Brass 0.4 | Στίγματα που μιμούνται πέτρα. Αγάλματα, γλάστρες. |
| Wood-Fill | 22–32€ | Brass/Steel 0.6 | 10–30% ίνες ξύλου. Μυρίζει ξύλο, τρίβεται και βάφεται. |
| Glow-in-the-Dark | 22–30€ | Hardened 0.4 | Λάμπει στο σκοτάδι. Πολύ λειαντικό. |
| Carbon Fiber | 28–45€ | Hardened 0.4/0.6 | Μεγάλη ακαμψία, μηδενικό στρέβλωμα, ματ ανθρακί φινίρισμα. |
Προσοχή: τα λειαντικά νήματα (CF, GF, glow, μέταλλο) καταστρέφουν γρήγορα τα ορειχάλκινα ακροφύσια. Silk PLA: nozzle +5 έως +10°C (215–220°C) και εξωτερικά τοιχώματα 40–60 mm/s.
9. Αποθήκευση & στέγνωμα
Τα περισσότερα νήματα είναι υγροσκοπικά. Η υγρασία προκαλεί «σκασίματα», stringing, θαμπή επιφάνεια και εύθραυστα μοντέλα.
| Υλικό | Ευαισθησία | Θερμοκρασία | Χρόνος |
|---|---|---|---|
| PLA / PLA+ | Χαμηλή (3–6 εβδομάδες εκτός κουτιού) | 45–50°C | 4–6 ώρες |
| PETG | Μέτρια (1–2 εβδομάδες) | 60–65°C | 6–8 ώρες |
| ABS / ASA | Μέτρια (1–2 εβδομάδες) | 65–75°C | 6–8 ώρες |
| TPU | Υψηλή (24–48 ώρες) | 50–55°C | 6–8 ώρες |
| Nylon / PVA | Ακραία (λίγες ώρες) | 70–80°C | 8–12+ ώρες |
- Χρυσός κανόνας: μην αφήνετε TPU, Nylon ή PETG πάνω στον εκτυπωτή όταν δεν εκτυπώνετε. Βάλτε τα σε αεροστεγή δοχεία ή σακούλες κενού με silica gel. Έτσι ακόμη και το PLA κρατά 1–2 χρόνια.
- Χωρίς dryer: βάλτε το καρούλι πάνω στη θερμαινόμενη κλίνη στην αντίστοιχη θερμοκρασία, σκεπάστε το με χαρτόκουτο με 2–3 τρύπες εξαερισμού και αφήστε το 4–6 ώρες.
10. Επιφάνειες εκτύπωσης
- Textured PEI: η πιο δημοφιλής. Ματ βάση, ξεκολλάει όταν κρυώσει. Για PLA, PETG, TPU.
- Smooth PEI: γυαλιστερή βάση, τέλεια πρόσφυση για PLA. Με PETG κολλάει υπερβολικά και μπορεί να σκίσει την επίστρωση.
- Cool Plate / CryoGrip: χαμηλές θερμοκρασίες (30–45°C για PLA), εξοικονόμηση ρεύματος, αποφυγή heat creep.
- Γυαλί (Carborundum): απόλυτη επιπεδότητα, αλλά θέλει συχνά κόλλα στικ ή λακ.
11. Επιλογή ακροφυσίου
| Μέγεθος | Χρήση | Υπέρ | Κατά |
|---|---|---|---|
| 0.2mm | Μινιατούρες, κοσμήματα | Εξαιρετική λεπτομέρεια | Πολύ αργό, κίνδυνος βουλώματος |
| 0.4mm (std) | Γενική χρήση | Ισορροπία ταχύτητας/λεπτομέρειας | Δυσκολεύεται με μεγάλα σωματίδια |
| 0.6mm | Μεγάλα, μηχανικά, νήματα με ίνες | Έως 40% λιγότερος χρόνος, γερά τοιχώματα | Πιο εμφανείς στρώσεις στις γωνίες |
| 0.8mm | Μεγάλα πρωτότυπα, vase mode | Πολύ γρήγορη εναπόθεση | Ακατάλληλο για μικρά μοντέλα |
- Brass vs Hardened Steel: ορείχαλκος για απλά PLA/PETG, σκληρυμένο ατσάλι για CF, υαλονήματα, glow.
- Layer height: έως 75–80% της διαμέτρου (0.30mm για 0.4mm). Το nozzle σφίγγεται/ξεβιδώνεται ζεστό (~220°C), κρατώντας κόντρα το heater block.
7. Πολύχρωμη & Πολυ-υλική Εκτύπωση (AMS / MMU)
Τα συστήματα πολλαπλών υλικών (Bambu AMS, Prusa MMU) επιτρέπουν την αυτόματη εναλλαγή χρωμάτων ή υλικών στην ίδια εκτύπωση.
- Flush Volumes (Μείωση Φύρας): Η διαδικασία εναλλαγής απαιτεί καθαρισμό του nozzle. Στο slicer, μειώστε τα flushing volumes αν το νέο χρώμα είναι πιο σκούρο από το παλιό, ή χρησιμοποιήστε "Flush into objects" για να χρησιμοποιήσετε το καθαρισμένο υλικό ως εσωτερικό (infill) σε άλλα αντικείμενα.
- Prime Towers: Είναι απαραίτητες για τη σταθεροποίηση της πίεσης του nozzle μετά από κάθε αλλαγή.
- PETG ως Support Interface: Μία εξαιρετική τεχνική. Χρησιμοποιήστε PETG ως υλικό στήριξης για PLA (ή το αντίστροφο), καθώς τα δύο υλικά δεν κολλάνε καλά μεταξύ τους, προσφέροντας τέλεια επιφάνεια αποκόλλησης στο μοντέλο.
⬅️ Προηγούμενο: Μέρος Α | 🏠 Πίνακας Περιεχομένων | Επόμενο: Μέρος Γ ➡️